Wat moet je opnieuw regelen als je samenlevingscontract meer dan vijf jaar oud is?
Een samenlevingscontract: je tekent het vaak enthousiast wanneer je gaat samenwonen, en daarna verdwijnt het in een la.
Logisch, want je bent druk met van elkaar genieten. Maar als je contract ouder is dan vijf jaar, is het tijd voor een check-up.
De wereld draait door, jullie veranderen en de wetgeving ook. Wat vandaag slim leek, is over vijf jaar misschien achterhaald. In dit artikel lees je precies wat je opnieuw moet regelen om financiële verrassingen te voorkomen.
Waarom je contract na vijf jaar op de schop moet
Stel je voor: je rijdt een auto vijf jaar lang zonder onderhoud.
Op een gegeven moment begint ‘ie te sputteren. Zo werkt het ook met een samenlevingscontract.
Het is geen statisch document dat je eenmalig vastzet en daarna vergeet. Het is een levend iets dat moet meebewegen met jullie leven. Na vijf jaar is er vaak veel veranderd. Misschien ben je getrouwd, heb je kinderen gekregen of is je inkomen flink gestegen.
Ook de wetgeving verandert. Een contract dat in 2019 is opgesteld, voldoet misschien niet meer aan de regels van nu.
Door je contract periodiek te reviewen, voorkom je ruzie en onnodige stress als het ooit misgaat. Het gaat erom dat je contract nog steeds past bij wie je nu bent.
De basis: wat staat er allemaal in?
Voordat we duiken in de details, even een snelle opfrisser. Een samenlevingscontract regelt de juridische en financiële kant van jullie relatie. Het zorgt voor duidelijkheid. In de basis gaat het meestal om drie hoofdpijlers:
- Goederenrecht: Wie bezit wat? Denk aan de woning, auto, spulletjes in huis en spaargeld.
- Verdeelsleutel inkomen: Hoe deel je de inkomsten en lasten? Wie betaalt de hypotheek, de boodschappen of de vakanties?
- Kinderalimentatie en ouderschap: Als er kinderen zijn, hoe zorgen jullie financieel voor hen?
Wat je moet herzien na vijf jaar samenzijn
Ben je er klaar voor? Pak jullie oude contract erbij en loop deze punten na.
1. De woning: de grootste financiële belasting
Dit zijn de belangrijkste aandachtspunten die na vijf jaar vaak opnieuw aandacht nodig hebben. De woning is voor de meeste stellen de grootste bezitting en de grootste schuld. Na vijf jaar kan de huizenmarkt flink zijn veranderd.
De woningwaarde is vaak gestegen, maar misschien heb je ook extra schulden opgebouwd. Check in je contract hoe de verdeling is geregeld.
2. Schulden en financiële verplichtingen
Is de woning in eigendom van één partner, of is het een gezamenlijke eigendom?
Hoe zit het met de hypotheek? Als de hypotheekrente voor een deel aftrekbaar was en de situatie is veranderd, kan dit fiscale gevolgen hebben. Zorg dat de afspraken over de verdeling van de overwaarde (of restschuld) bij een eventuele scheiding nog kloppen met de huidige marktwaarde. In vijf tijd kunnen er flink wat financiële zaken bijkomen.
3. Inkomen en de verdeelsleutel
Misschien heb je een nieuwe auto gekocht, een verbouwing gefinancierd of een studieschuld opgebouwd. Het is cruciaal om te controleren wie verantwoordelijk is voor welke schuld.
In een samenlevingscontract leg je vaak vast dat schulden die voor het samenwonen zijn ontstaan, bij de desbetreffende partner blijven. Maar hoe zit het met schulden die tijdens het samenwonen zijn ontstaan? Is er een duidelijke afspraak over wie aansprakelijk is?
4. Kinderen: de toekomst veiligstellen
Zorg dat je niet ongemerkt voor elkaars schulden gaat opdraaien. Vijf jaar geleden verdiende jij misschien meer dan je partner, of juist andersom.
Na vijf jaar kan de verhouding compleet anders zijn. Misschien is er een promotie gemaakt, of heeft een van jullie ervoor gekozen minder te werken voor de kinderen. De vraag is: is de oude afspraak over de kostenverdeling nog steeds eerlijk?
Als je inkomen stijgt, wil je misschien meer bijdragen aan de vaste lasten. Of juist niet.
5. De relatie zelf en persoonlijke ontwikkeling
Bespreek of de verhouding nog klopt. Een veelgebruikte methode is de proportionalale verdeling: je betaalt de vaste lasten naar rato van je inkomen. Check of deze berekening na vijf jaar nog steeds uitkomt.
Als er in de afgelopen vijf jaar kinderen zijn bijgekomen, is het contract waarschijnlijk al aangepast. Maar als de kinderen ouder worden, veranderen de behoeften. Vooral financieel.
Denk aan studiekosten, rijbewijs of andere grote uitgaven. Is er een afspraak over hoe deze kosten worden gedeeld?
Ook praktische afspraken over de zorgtaken kunnen na vijf jaar anders liggen. Als je uit elkaar zou gaan, is de kinderalimentatie wettelijk geregeld, maar een heldere afspraak in jullie contract voorkomt discussies over extra kosten buiten de wettelijke alimentatie om. Dit klinkt misschien zweverig, maar het is wel belangrijk. Vijf jaar geleden had je waarschijnlijk andere prioriteiten dan nu.
6. Wettelijke wijzigingen en indexatie
Misschien is er een hobby ontwikkeld die veel geld kost, of is er een situatie ontstaan waarbij één partner mantelzorger is. Een samenlevingscontract kan ook afspraken bevatten over de huishouding of de verdeling van tijd.
Hoewel dit niet altijd juridisch afdwingbaar is, is het wel fijn om duidelijkheid te hebben. Zorg dat het contract niet alleen over geld gaat, maar ook over de praktische kant van jullie leven samen. De wetgeving staat nooit stil.
De afgelopen jaren zijn er regels veranderd rondom samenwonen, trouwen en belastingen.
Zo is de wetgeving rondom het eigenwoningforfait en de hypotheekrenteaftrek regelmatig aanpassingen onderhevig. Een veelgehoorde tip is om een indexatieclausule op te nemen. Dit betekent dat bepaalde bedragen in het contract (zoals een bijdrage in de huishoudelijke kosten) jaarlijks automatisch worden aangepast aan de inflatie. Dit voorkomt dat je over vijf jaar nog steeds dezelfde bijdrage betaalt terwijl de boodschappen veel duurder zijn geworden.
Stappenplan: hoe pak je de herziening aan?
Het herschrijven van een contract voelt als een klus, maar het hoeft niet ingewikkeld te zijn als je het gestructureerd aanpakt. Volg deze stappen:
- Open de dialoog: Ga het gesprek aan met je partner. Dit is geen kwestie van wantrouwen, maar van volwassenheid. Bespreek wat er in de afgelopen jaren is veranderd.
- Maak een financieel overzicht: Pak jullie bankafschriften, loonstrookjes en belastingaangiftes erbij. Wat is de huidige stand van zaken qua bezittingen en schulden?
- Check de juridische eisen: Een samenlevingscontract dat notarieel is vastgelegd, is juridisch sterker. Als je alleen een onderhands contract hebt (zonder notaris), heeft dit minder waarde bij een scheiding. Het is slim om dit te laten legaliseren.
- Raadpleeg een notaris of jurist: Hoewel je veel zelf kunt bespreken, is de inzet van een professional cruciaal voor de juridische kaders. Een notaris zorgt ervoor dat de afspraken waterdicht zijn en voldoen aan de huidige wetgeving.
- Formaliseer de nieuwe afspraken: Zet de nieuwe afspraken op papier en onderteken deze. Zorg dat beide partijen een exemplaar krijgen.
De kosten van een nieuw contract
Natuurlijk hangt er een prijskaartje aan het opnieuw vastleggen van jullie afspraken. De kosten hangen af van de complexiteit en de tarieven van de notaris of jurist.
Voor een eenvoudige wijziging of een nieuw samenlevingscontract ben je vaak tussen de €500 en €1.000 kwijt.
Dit is inclusief de notariskosten voor het opmaken en passeren van de akte. Hebben jullie veel bezittingen, een eigen bedrijf of complexe financiële constructies? Dan kunnen de kosten oplopen.
Vraag altijd vooraf een offerte op maat aan. Vergeet niet dat de kosten voor een notaris vaak aftrekbaar zijn van de belasting, mits er ook een hypotheekakte wordt gepasseerd.
Conclusie: voorkom spijt later
Een samenlevingscontract dat ouder is dan vijf jaar, is een reden om even stil te staan. Het leven verandert en jullie relatie ontwikkelt zich.
Door proactief te kijken naar jullie afspraken, voorkom je dat een eventuele breuk tot onnodige financiële problemen leidt. Het is niet spannend, maar wel essentieel voor een zorgeloze toekomst. Dus, pak die map uit de la, plan een gesprek en zorg dat jullie geregeld zijn. Zo weet je zeker dat je samen verder kunt zonder juridische ballast.