Wat is een meerkeuzetestament en hoe sluit het aan op je samenlevingscontract?
Stel je voor: je bent eindelijk zover. Je koopt een huis samen, misschien wel via Funda, en je tekent een samenlevingscontract. Heel spannend!
Maar nu komt er opeens van alles op je af. Erfrecht, notarissen, testamenten.
Vooral de term ‘meerkeuzetestament’ valt vaak. Het klinkt ingewikkeld, alsof je een examen moet doen. Maar het is eigenlijk best relaxed.
Het is gewoon een slimme manier om je zaken te regelen, zodat jij en je partner goed beschermd zijn. Laten we het erover hebben, zonder moeilijk gedoe. Just keep it simple.
Samenwonen zonder trouwen? Dan is dit je startpunt
Als je een samenlevingscontract opstelt, ben je al een heel eind. Je regelt vast wie wat betaalt en hoe het zit met de spullen in huis.
Toch is er één groot misverstand: veel mensen denken dat hun partner automatisch alles erft als ze komen te overlijden.
Helaas, dat is niet zo. Zonder testament ben je voor de wet nog steeds ‘familie’ van je ouders en broers en zussen. Je partner staat dan buiten spel.
Dat wil je niet. Hier komt het meerkeuzetestament om de hoek kijken. Het is een stukje maatwerk van de notaris. Je legt vast wat er gebeurt als je er niet meer bent.
Het is de beste vriend van je samenlevingscontract. Waar het contract zegt: "Hoe leven we samen?", zegt het testament: "Wat gebeurt er als ik doodga?".
Het vult elkaar perfect aan.
Wat is een meerkeuzetestament precies?
Een testament is altijd een wilsverklaring. Je vertelt wat er met je spullen en je huis moet gebeuren.
Een ‘gewoon’ testament is vaak statisch: je kiest één scenario. Een meerkeuzetestament is flexibeler. Het biedt opties. Het is een testament met een menukaart.
Je kunt verschillende keuzes vastleggen die afhankelijk zijn van de situatie op het moment van overlijden. Waarom zou je dat doen?
Omdat je leven niet stilstaat. Misschien verandert er iets in je gezinssamenstelling of in de financiële situatie.
Het voordeel van keuzevrijheid
Met een meerkeuzetestament ben je flexibel zonder dat je telkens naar de notaris moet voor een nieuw document. Je legt de keuzevrijheid vast in één keer. Stel, je hebt een huis gekocht. Je hypotheek loopt via ABN AMRO of ING.
Je wilt je partner beschermen, maar misschien ook je kinderen (uit een eerdere relatie) of je ouders. Een meerkeuzetestament laat je verschillende scenario’s uitwerken.
Je kunt bijvoorbeeld kiezen uit verschillende percentages voor de verdeling van je erfenis. Of je kiest voor een vruchtgebruikconstructie. Dat klinkt complex, maar het betekent gewoon dat je partner het huis mag blijven bewonen, maar de kinderen uiteindelijk de eigenaren worden. Het houdt het waterdicht.
Hoe sluit een meerkeuzetestament aan op je samenlevingscontract?
Je samenlevingscontract en je testament moeten als twee handen op één buik werken. Ontdek daarom hoe een meerkeuzetestament aansluit op je samenlevingscontract. Zonder deze aansluiting ontstaan er gaten. Grote gaten.
Stel je voor: je samenlevingscontract zegt dat jullie de hypotheeklasten delen. Maar als één van jullie overlijdt, moet de ander de volledige lasten alleen dragen.
De fiscale voordelen
Zonder testament is er geen fiscaal voordeel en loop je het risico dat de langstlevende partner het huis moet verkopen omdat er geen geld is voor de erfbelasting. Een meerkeuzetestament kan hier slim op inspelen. In Nederland is de wet heel specifiek over partners.
Als je getrouwd bent, is de ‘partnervrijstelling’ groot. Samenwonenden zonder testament krijgen vaak te maken met een lage vrijstelling (rond de €2.000) en een hoog tarief daarboven.
Dat is zonde van je geld. Een meerkeuzetestament kan ervoor zorgen dat je partner toch als ‘partner’ wordt gezien voor de erfbelasting, mits je het goed regelt. Je kunt kiezen voor een clausule waarin je partner het vruchtgebruik krijgt en de kinderen de blote eigendom. Dit zorgt ervoor dat de partner fiscaal gunstig wordt behandeld.
Het scheelt duizenden euro’s belasting. Dat geld kun je veel beter gebruiken voor de verbouwing van je keuken of een vakantie.
Praktijkvoorbeeld: Het huis en de hypotheek
Laten we een concreet voorbeeld nemen. Jij en je partner kopen een huis voor €400.000.
Jullie hebben een samenlevingscontract en een hypotheek bij een grote bank. Jij hebt een erfenis verwacht van je grootouders, je partner niet. Met een meerkeuzetestament kun je nu regelen dat als jij komt te overlijden, je partner het huis kan blijven bewonen, ook als de hypotheeklasten zwaar worden.
Je kunt een keuze opnemen dat de erfenis van jouw kant direct wordt gebruikt om de hypotheek af te lossen, zonder dat daar direct erfbelasting over betaald hoeft te worden (mits de vrijstellingen goed worden ingezet).
Je kunt ook kiezen voor een tweetrapsmaking. Dit is een optie in een meerkeuzetestament. Eerst erft je partner, en als die ook overlijdt, gaan de spullen direct naar de kinderen of andere familie.
De rol van de notaris
Dit voorkomt dat de erfenis dubbel belast wordt of dat er onduidelijkheid ontstaat bij de notaris. Je sluit een meerkeuzetestament af bij de notaris.
De notaris is de schakel tussen je samenlevingscontract en je testament. Hij of zij zorgt dat de juridische taal klopt.
Bij Notariskantoor.nl of andere aanbieders zie je vaak standaardpakketten, maar voor een meerkeuzetestament is maatwerk nodig. De notaris kijkt naar je samenlevingscontract. Staat daar een beding in over de koop van de woning? Dan moet het testament daarop aansluiten.
Het is verstandig om beide documenten tegelijkertijd te laten opstellen. Dit voorkomt tegenstrijdigheden. Je wilt niet dat je testament zegt dat je broer een deel van je huis krijgt, terwijl je samenlevingscontract zegt dat je partner het huis samen met jou bezit.
Wanneer kies je voor een meerkeuzetestament?
Niet iedereen heeft een meerkeuzetestament nodig. Als je jong bent, geen bezittingen hebt en geen kinderen, volstaat een simpel testament vaak.
Maar als je een huis koopt, samenwoont en misschien kinderen hebt of krijgt, is het een must-have. Het is vooral waardevol als je situaties wilt afdekken die nu nog onzeker zijn. Denk aan: Een meerkeuzetestament is flexibel. Je kunt er later nog aan sleutelen als je leven verandert. Het is geen betonnen blok, maar een dynamisch document.
- De kans op een erfenis van je ouders.
- De wens om je partner te beschermen, maar je kinderen niet achter te stellen.
- De mogelijkheid van een scheiding (hoewel dat niet leuk is, is het wel slim om na te denken over hoe je testament dan moet wijzigen).
De kosten en de moeite waard
De kosten voor een meerkeuzetestament liggen hoger dan voor een standaard testament.
Waar een simpel testament misschien €400 kost, ben je voor een meerkeuzetestament inclusief advies en maatwerk al snel €800 tot €1.200 kwijt. Dat hangt af van de complexiteit en de notaris. Is het dat waard? Absoluut.
De belastingbesparing alleen al kan vele malen hoger zijn. Als je partner anders €20.000 aan erfbelasting moet betalen, is de investering in een goed testament snel terugverdiend.
Bovendien geeft het rust. Je weet dat je zaken goed geregeld zijn.
Stappenplan: Zo regel je het
Wil je dit aanpakken? Volg dan deze stappen:
- Bekijk je samenlevingscontract: Lees na wat er al geregeld is over eigendom en hypotheek.
- Maak een lijst van je wensen: Wie moet wat krijgen? Wat gebeurt er met het huis?
- Zoek een notaris: Vraag offertes op. Vraag specifiek naar een meerkeuzetestament.
- Plan een afspraak: Bespreek je wensen en de aansluiting op je samenlevingscontract.
- Teken en bewaar: Teken het document en bewaar het op een veilige plek (bij de notaris of thuis in een kluis).
Conclusie
Het opstellen van een meerkeuzetestament is geen overbodige luxe voor samenwoners. Het is de beste manier om je samenlevingscontract kracht bij te zetten.
Het zorgt voor fiscale voordelen, bescherming van je partner en rust voor de toekomst.
Het is scherp, flexibel en simpelweg verstandig. Dus, als je net een huis hebt gekocht via Funda en je samenlevingscontract hebt getekend, is de volgende stap helder: bel de notaris voor een meerkeuzetestament. Het is de investering meer dan waard.