Samenlevingscontract en een nieuwe partner: wat moet je regelen?
Sta je op het punt om te verhuizen naar je nieuwe partner? Spannend!
Maar voordat je de verhuisdozen inpakt en de sleutel omkeert, is er nog een belangrijk gesprek nodig. Het gaat niet over wie de afwas doet (dat komt later wel), maar over een samenlevingscontract. Het klinkt misschien wat saai of formeel, maar het is echt de basis voor een stabiele toekomst.
Zeker als je allebei al kinderen, een huis of een eigen bedrijf hebt. Laten we even rustig doorpraten over wat je allemaal moet regelen, zonder ingewikkelde juridische taal.
Waarom eigenlijk een samenlevingscontract?
Veel mensen denken dat je automatisch ‘samenwoont’ en dat de rest wel goedkomt. Helaas werkt dat in Nederland niet zo.
Zonder officieel contract blijven jullie in de ogen van de wet gewoon twee individuen die toevallig hetzelfde adres delen. Dat betekent dat je geen wettelijke verplichtingen naar elkaar hebt. Geen automatisch recht op partneralimentatie als het uitgaat, en geen automatisch erfrecht als er iets gebeurt.
Een samenlevingscontract is eigenlijk een soort huwelijk, maar dan zonder het trouwboekje en de feestjurk.
Het zorgt ervoor dat de Belastingdienst jullie ziet als fiscale partners. Dat levert vaak belastingvoordeel op. Maar het belangrijkste is de bescherming. Het regelt zaken voor de korte en lange termijn. Als je een huis koopt samen, is dit contract onmisbaar.
De gouden standaard: de woning regelen
Als je een huis koopt samen, is dit het allerbelangrijkste onderdeel van het contract.
Zonder duidelijke afspraken loop je echt risico. Stel, jij investeert meer eigen geld dan je partner, of één van jullie heeft een veel hoger inkomen. Wie betaalt de hypotheek?
Wie betaalt de verbouwing? In een samenlevingscontract leg je vast hoe de eigendomsverhouding is.
Dit is vaak percentages. Bijvoorbeeld 60/40. Dit is cruciaal als je uit elkaar gaat.
De hypotheek en de bank
Je wilt natuurlijk niet dat je je investering kwijtraakt. Ook leg je vast wat er gebeurt met de overwaarde (of de schuld) als de relatie strandt. Doe dit altijd via een notaris, want alleen dan is het juridisch waterdicht. De bank zal altijd vragen om een samenlevingscontract als jullie een hypotheek aanvragen en niet getrouwd zijn.
De bank wil zekerheid. Ze willen weten wie er verantwoordelijk is voor de lening.
In het contract leg je ook vast dat de partner toestemming moet geven als de ander de woning wilt verkopen. Dit voorkomt dat je opeens zonder huis komt te zitten omdat je partner het pand stiekem verkoopt.
Jouw kinderen en de nieuwe partner
Heb je kinderen uit een eerdere relatie? Dan is het zaak om extra scherp te zijn.
Je wilt je kinderen natuurlijk financieel beschermen. Stel, er overlijdt onverwachts één van de partners.
Wie erft er dan? Zonder testament of contract erft de nieuwe partner vaak alles, en de kinderen niets (of veel minder). Een goed opgesteld samenlevingscontract en erfrecht kan hier handige afspraken over maken.
Je kunt bijvoorbeeld vastleggen dat de kinderen hun deel van het ouderlijk huis krijgen zodra de langstlevende partner overlijdt. Of dat de partner het huis mag blijven bewonen tot hij of zij overlijdt, maar dat het eigendom daarna naar de kinderen gaat.
Dit heet het vruchtgebruik. Dit voorkomt ingewikkelde ruzies later.
Spullen en bezittingen: wie heeft wat?
Je hebt allebei waarschijnlijk al een inboedel. De een heeft een dure designbank, de ander een oude auto.
Als je gaat samenwonen, mengen spullen zich. Zonder samenlevingscontract bij een koopwoning geldt in beginsel het 'goed Huwelijks Goed' (ook voor samenwoners).
Dit betekent dat spullen die je samen gebruikt, meestal gedeeld eigendom worden. Dat wil je misschien niet. Wil je je eigen bank, je eigen auto of je eigen kunstcollectie behouden? Leg het vast.
Zeg bijvoorbeeld: "De bank blijft van mij, ook als we uit elkaar gaan." Dit voorkomt dat je na een breuk moet gaan procederen over wie de stofzuiger mag houden. Houd het simpel: maak een lijstje van de grote waardevolle spullen en zet deze op naam.
Wat gebeurt er bij een scheiding?
Niemand gaat een relatie in met het idee om uit elkaar te gaan, maar het gebeurt helaas wel. Een samenlevingscontract maakt een scheiding vaak makkelijker en goedkoper.
Je hebt de afspraken al op papier staan. Je hoeft niet te procederen over wie het huis krijgt, want dat heb je al vastgelegd bij de notaris.
Let wel op: een samenlevingscontract zegt niets over partneralimentatie. Als je dat wilt regelen, moet dat expliciet in het contract worden opgenomen. Meestal kiezen mensen ervoor om alimentatie af te kopen of helemaal uit te sluiten, maar dat is een persoonlijke keuze.
Belastingvoordeel: fiscale partners
Wist je dat je met een samenlevingscontract vaak meer belasting kunt besparen? De Belastingdienst ziet jullie als fiscale partners als je het contract hebt geregistreerd.
Dit betekent dat je schulden (zoals de hypotheek) en heffingskortingen mag verdelen. Je kunt bijvoorbeeld de hypotheekrente aftrek over één inkomen verdelen over jullie beiden. Dit is vooral handig als er een groot verschil is in inkomen.
De een kan dan de hoge belastingschijven benutten, de ander de lage.
Dit kan zo een paar honderd euro per jaar schelen. Check dit altijd even met een belastingadviseur of gebruik de software van de Belastingdienst.
Hoe regel je het?
Je kunt een samenlevingscontract niet zelf opstellen met een standaard sjabloon van internet. Het moet bij de notaris, waar je ook bespreekt welke onderwerpen je moet regelen in een samenlevingscontract.
De notaris is een onafhankelijke partij die het contract opmaakt en officieel vastlegt.
- Hoeveel eigen geld stop je in het huis?
- Wie betaalt welke vaste lasten?
- Wat doe je met spullen die je al had?
- Wat gebeurt er bij een eventuele breuk?
- Wil je alimentatie regelen?
Voordat je naar de notaris gaat, moet je het eens zijn over de belangrijkste punten. Ga even rustig zitten en bespreek: Neem deze afspraken mee naar de notaris.
De notaris zal het contract opstellen, en daarna moeten jullie allebei ondertekenen. Vanaf dat moment is het officieel. Je kunt het contract ook weer wijzigen als je situatie verandert, bijvoorbeeld als je kinderen krijgt.
Conclusie
Een samenlevingscontract voelt misschien als een stukje wantrouwen, maar het is eigenlijk het tegenovergestelde. Het is een stukje zekerheid en rust.
Het zorgt ervoor dat je weet waar je aan toe bent, zodat je je volledig op elkaar kunt richten.
Dus, voordat je de verhuisdozen uitpakt: plan een afspraak bij de notaris. Het is een investering die je gemoedsrust oplevert, en dat is onbetaalbaar.