Samenlevingscontract en huurwoning: wat zijn je rechten bij scheiding?

Portret van Annelies de Vries, notaris erfrechtplanning in Den Haag
Annelies de Vries
Notaris gespecialiseerd in erfrechtplanning
Inhoud samenlevingscontract clausules · 2026-02-15 · 6 min leestijd

Stel: je bent gelukkig samen, woont fijn in een huurwoning en hebt een samenlevingscontract. Maar wat als de liefde over is?

Wie mag er blijven wonen? Wie betaalt de huur? En wat als er ruzie ontstaat?

Dit soort vragen zorgen voor veel stress. Geen zorgen, ik leg het je simpel uit.

We gaan het hebben over jouw rechten, de harde feiten en wat je kunt verwachten. Zodat je precies weet waar je aan toe bent.

Wie blijft er wonen? De basisregel

Het begint allemaal bij het huurcontract. In 99% van de gevallen staan jij en je partner allebei op het huurcontract.

Of misschien staat er maar één naam op. Dat maakt een groot verschil. Staan jullie allebei op het huurcontract?

Dan zijn jullie beide hoofdhuurders. Dat betekent dat je allebei evenveel recht hebt op de woning.

Zolang er geen rechter aan te pas komt, mag je niet zomaar de ander buiten zetten. Geen sloten vervangen zonder toestemming. Dat is verboden. Staat er maar één naam op het contract? Dan is die persoon de enige hoofdhuurder.

De ander is een ‘medebewoner’ of ‘inwoner’. Dit is een zwakke positie.

De hoofdhuurder mag de ander soms wel vragen te vertrekken, maar er zijn regels. De ander heeft namelijk wel ‘huurrecht’ opgebouwd door er lang te wonen.

Het samenlevingscontract: meer waard dan je denkt

Een samenlevingscontract is niet alleen voor de belastingdienst. Het is een juridisch document dat je rechten beschermt bij een scheiding.

Vooral als het gaat om de woning. Hebben jullie een samenlevingscontract?

Dan staat hier vaak in vastgelegd wat er met de huurwoning gebeurt bij een break-up. Bijvoorbeeld: wie er mag blijven wonen en wie moet verhuizen. Of dat de huur wordt overgenomen.

Dit is heel waardevol. Het voorkomt discussies. Check dus snel wat er in jullie contract staat.

Wat als er niets in het contract staat?

Staat er niets in? Dan vallen we terug op de wet en de huisbaas. Geen paniek. De wet beschermt je nog steeds.

Als jullie uit elkaar gaan en jullie kunnen het niet eens worden over de woning, kan de huurbaas beslissen.

De verhuurder mag kiezen wie er in de woning blijft. Meestal kiezen ze voor de persoon die het huurcontract tekende. Maar ze zijn niet verplicht om de ander te weigeren. Het hangt af van het verhaal en de afspraken.

Huurcontract overnemen: hoe werkt dat?

Wil jij graag in de woning blijven? Lees meer over je rechten bij een samenlevingscontract en scheiding bij de woning, of wil je dat je ex-partner de huur overneemt?

Het kan allebei, maar het hangt af van de verhuurder. De verhuurder moet toestemming geven. Zij mogen de huur overdragen aan één persoon. Dit heet ‘huurovername’.

De verhuurder mag hier best streng in zijn. Ze mogen eisen dat je genoeg verdient om de huur te betalen.

Meestal moet je minimaal 1,5 keer de huurprijs verdienen. Kun je dat niet?

Dan kan de verhuurder weigeren. Tip: Zorg dat je dit op tijd regelt. Wacht niet tot de laatste dag. Neem contact op met je verhuurder en leg de situatie uit. Vraag naar de voorwaarden.

Wat gebeurt er met de borg?

De borg is vaak een discussiepunt. Jullie hebben allebei betaald, maar wie krijgt het terug?

De verhuurder betaalt de borg terug aan de hoofdhuurder. Meestal is dat de persoon die het huurcontract tekende.

Als jullie allebei hoofdhuurder zijn, moet je het samen eens worden over de verdeling. Gaat de woning leeg? Dan krijg je de borg samen terug.

Zorg dat je een afspraak maakt over de verdeling. Schrijf het op. Voorkom dat je later ruzie krijgt over een paar honderd euro.

Medehuurderschap aanvragen

Staat er maar één naam op het huurcontract? Dan wil je misschien medehuurder worden.

Dit geeft je meer zekerheid. Je kunt dit aanvragen bij de verhuurder. De verhuurder mag weigeren, maar meestal doen ze dit wel als je kunt bewijzen dat je een duurzame relatie hebt.

Met een samenlevingscontract is dat makkelijk. Ook als je al langere tijd samenwoont, heb je een goede kans.

Medehuurder worden betekent dat je allebei evenveel rechten hebt. Bij een scheiding mag niemand je zomaar uit huis zetten.

Wat als de relatie over is en de ruzie begint?

Het is vervelend, maar het gebeurt. Jullie kunnen niet meer samen in één huis wonen. Wat nu?

Probeer altijd eerst een gesprek. Maak afspraken. Wie blijft? Wie vertrekt? Wanneer? Als dit niet lukt, is er een speciale regeling. Je kunt bij de rechtbank een verzoek indienen om de huur te beëindigen. Dit heet ‘ontbinding van de huurovereenkomst’.

Dit is een zwaar middel. De rechter kijkt naar de belangen van beide partijen.

Is er sprake van huiselijk geweld? Of een onveilige situatie?

Dan hoef je niet te wachten. Bel direct 112. Daarna kun je contact opnemen met de verhuurder of een juridisch loket. In extreme gevallen mag je de woning verlaten en de huur opzeggen. Je bent dan niet aansprakelijk voor de volledige huur.

Praktische tips bij een scheiding en de huurwoning

Hieronder een overzicht van wat je kunt doen om het proces soepel te laten verlopen:

  • Check je contract: Lees wat er staat over jullie samenlevingscontract en het huurcontract.
  • Neem contact op met de verhuurder: Vraag naar de mogelijkheden voor huurovername.
  • Maak afspraken: Leg afspraken schriftelijk vast. Dit voorkomt misverstanden.
  • Verdeel de spullen: Maak een lijst van wie wat meeneemt. Dit voorkomt discussies later.
  • Check de borg: Spreek af wie de borg krijgt en wanneer.
  • Zoek hulp: Schakel een juridisch loket in of een mediator bij twijfel.

De rol van de verhuurder

Veel mensen vergeten dat de verhuurder een rol speelt. De verhuurder is eigenaar van de woning.

Hij of zij mag bepalen wie er in de woning blijft. Dit is soms lastig, maar het is de realiteit. Een verhuurder wil meestal geen problemen. Ze willen een betrouwbare huurder.

Als jij kunt laten zien dat je de huur kunt betalen en een stabiele situatie hebt, is de kans groot dat je mag blijven. Wees proactief. Wacht niet tot de verhuurder belt.

Conclusie: wees voorbereid

Een scheiding is emotioneel. De huurwoning voegt daar vaak een financiële en juridische lading aan toe.

Maar met de juiste kennis kun je dit aan. Het begint bij weten wat je rechten zijn. Onthoud dit:

  • Staan jullie allebei op het huurcontract? Dan heb je evenveel recht op de woning.
  • Staat er maar één naam op? Dan is de positie van de ander zwakker, maar niet onmogelijk.
  • Een samenlevingscontract helpt om afspraken vast te leggen.
  • De verhuurder beslist uiteindelijk over huurovername.

Neem de tijd. Bespreek de situatie. En zorg dat je weet wat je doet.

Zo voorkom je dat een scheiding uitmondt in een juridische nachtmerrie. Je hebt het recht om goed geïnformeerd te zijn en een eerlijke kans te krijgen op een nieuwe start. Zonder zorgen over je huis.

Portret van Annelies de Vries, notaris erfrechtplanning in Den Haag
Over Annelies de Vries

Annelies adviseert families over complexe erfrechtelijke vraagstukken en testamenten.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Inhoud samenlevingscontract clausules
Ga naar overzicht →