Hoe koop je samen een huis als je niet getrouwd bent?

Portret van Annelies de Vries, notaris erfrechtplanning in Den Haag
Annelies de Vries
Notaris gespecialiseerd in erfrechtplanning
Samenlevingscontract en je woning** (30 artikelen) · 2026-02-15 · 6 min leestijd

Stel: je bent smoorverliefd, woont al een tijdje samen en nu is het tijd voor de volgende stap.

Jullie willen samen een huis kopen. Alleen zijn jullie niet getrouwd. Geen paniek! In Nederland mag je gewoon samen een huis kopen als vrienden of partners, zonder dat er een trouwring om hoeft.

Maar er komt wel wat kijken bij dit avontuur. In dit artikel lees je precies hoe je dit slim aanpakt, zonder dat je later voor vervelende verrassingen komt te staan.

Samen kopen zonder trouwen: het kan prima

Veel mensen denken dat je getrouwd moet zijn om samen een huis te kopen, maar dat is een fabeltje. Of je nu samenwoont, een geregistreerd partnerschap hebt of gewoon goede vrienden bent: samen kopen mag altijd. De grootste verschillen zitten ’m in hoe je de eigendomsverdeling en de financiering regelt.

Zonder huwelijk ben je namelijk niet automatisch elkaars erfgenaam en bouw je geen gemeenschappelijk pensioen op.

Dat vraagt om extra aandacht.

Stap 1: Bespreek de financiële basis

Voordat je naar een hypotheekadviseur rent, moet je samen goed praten over geld.

Hoeveel kan iedereen lenen?

Dit voelt soms ongemakkelijk, maar het is essentieel. Vraag jezelf af: hoeveel kan iedereen lenen? Wie betaalt wat? En wat gebeurt er als jullie uit elkaar gaan? De hypotheekverstrekker kijkt naar ieders inkomen.

Als jij bijvoorbeeld € 3.500 bruto per maand verdient en je partner € 2.800, dan mag je samen meer lenen dan alleen. Banken zoals ING, ABN AMRO of Rabobank berekenen dit via een maximum hypotheekbedrag.

In 2024 mag je in Nederland ongeveer 100% van de woningwaarde lenen (zonder extra kosten), maar let op: je moet wel genoeg eigen geld hebben voor de kosten koper, zoals notaris en overdrachtsbelasting.

Die kosten bedragen vaak 6% tot 10% van de aankoopsom. Tip: Gebruik een tool zoals de Hypotheekcalculator van Independer om een indicatie te krijgen. Wees eerlijk tegen elkaar: als één partner minder verdient, betekent dat niet dat diegene minder recht heeft op het huis. Bedenk hoe je dit eerlijk verdeelt.

Stap 2: Kies de juiste eigendomsverdeling

Zonder huwelijk is er geen standaardregel voor wie wat bezit. Daarom moet je zelf vastleggen hoe je de eigendomsverdeling regelt.

50/50-verdeling

Dit doe je via een notaris. De meest voorkomende opties zijn: Dit is de eenvoudigste optie: jullie beiden bezitten de helft van het huis. Dit werkt goed als jullie evenveel hebben ingelegd.

Bij verkoop deel je de opbrengst gelijk. Maar let op: als één partner meer heeft betaald, kan dit oneerlijk voelen.

Onevenredige verdeling

Bespreek dit daarom vooraf. Heb je meer eigen geld ingelegd of een hoger inkomen?

Dan kun je kiezen voor een onevenredige verdeling. Bijvoorbeeld: jij bezit 60%, je partner 40%. Dit leg je vast in een samenlevingscontract of koopakte bij de notaris.

Verdeelsleutel bij verkoop

Bij verkoop krijg je dus meer terug. Dit voorkomt discussies later.

Een slimme toevoeging is een ‘verdeelsleutel’ in het contract. Dit bepaalt hoe de opbrengst wordt verdeeld als jullie uit elkaar gaan of als één overlijdt. Vraag hierover advies aan een notaris. Kosten: ongeveer € 500 tot € 1.000 voor een samenlevingscontract inclusief eigendomsverdeling.

Stap 3: De hypotheek regelen

De hypotheek is het hart van de aankoop. Zonder trouwen kunnen jullie kiezen uit verschillende hypotheekvormen.

De meest populaire is de annuïteitenhypotheek, waarbij je maandelijks een vast bedrag betaalt dat bestaat uit rente en aflossing. Maar let op: zonder huwelijk is er geen automatische partnerhypotheek. Jullie kunnen samen een hypotheek afsluiten bij banken zoals Nationale Nederlanden, Aegon of Delta Lloyd.

Samen een hypotheek afsluiten

Dit heet een gezamenlijke hypotheek. Het voordeel: je kunt meer lenen omdat beide inkomens meetellen.

Het nadeel: als één partner de betalingen niet meer kan doen, ben je allebei aansprakelijk.

Elk een eigen hypotheek?

Zorg dus dat je een back-up plan hebt, zoals een overlijdensrisicoverzekering (ORV). Een ORV keert uit bij overlijden en zorgt dat de ander het huis kan behouden. Kosten: afhankelijk van leeftijd en gezondheid, vaak € 20 tot € 50 per maand. Het kan ook dat je elk een deel van de hypotheek op eigen naam neemt.

Dit is handig als je financieel onafhankelijk wilt blijven. Banken zoals ABN AMRO bieden dit aan, maar het is minder gebruikelijk omdat het vaak duurder is. Overleg met een hypotheekadviseur welke optie het beste past.

Stap 4: Het samenlevingscontract: je beste vriend

Zonder huwelijk is een samenlevingscontract echt een must. Dit document legt vast hoe jullie zaken regelen, van eigendom tot schulden.

Het is niet verplicht, maar zonder loop je risico’s. Bijvoorbeeld: als je partner overlijdt, heb je geen automatisch recht op het huis of de spullen. Of als jullie uit elkaar gaan, wie betaalt de hypotheek?

  • Wie wat bezit (huis, spullen, auto).
  • Hoe je omgaat met schulden en inkomen.
  • Regels bij uit elkaar gaan of overlijden.

Een notaris stelt dit op. Kosten: zoals gezegd € 500 tot € 1.000.

In het contract zet je onder andere: Tip: Sommige gemeenten bieden subsidies voor samenlevingscontracten, check dit bij je gemeente.

Stap 5: Overlijdensrisicoverzekering en testament

Een huis kopen zonder trouwen betekent dat je extra moet nadenken over de toekomst. Wat als één van jullie overlijdt?

Zonder testament erft de langstlevende partner niets automatisch. In Nederland erft zonder trouwen eerst de familie (ouders, broers, zussen).

Dat kan betekenen dat je je huis moet verkopen. Los dit op met een testament bij de notaris. Hierin zet je dat je partner erft.

Combineer dit met een ORV om de hypotheek af te lossen. Kosten testament: € 200 tot € 400. Dit is een kleine investering voor veel rust.

Stap 6: De aankoop en het proces

Als de financiering en contracten rond zijn, begint het echte werk: het zoeken en kopen van een huis.

Gebruik websites zoals Funda of Huizenzoeker om huizen te vinden. Schakel een aankoopmakelaar in als je wilt besparen op de prijs; kosten zijn vaak € 2.000 tot € 4.000, maar ze verdienen zich snel terug. Bij de notaris teken je de koopakte en de leveringsakte. De overdrachtsbelasting (2% voor bestaande bouw, 10,4% voor nieuwbouw) betaal je via de notaris. Vergeet niet de bouwkundige keuring: kost ongeveer € 300 tot € 500, maar voorkomt dat je een huis met verborgen gebreken koopt.

Stap 7: Wat als het misgaat?

Samen een huis kopen is leuk, maar relaties veranderen. Zorg dat je van tevoren bespreekt wat er gebeurt als jullie uit elkaar gaan.

Wie blijft in het huis? Kan de ander het overnemen?

Of moet het huis verkocht worden? Leg dit vast in het samenlevingscontract. Dit voorkomt emotionele en financiële chaos.

Conclusie: slim plannen is het halve werk

Samen een huis kopen zonder trouwen is absoluut mogelijk en steeds normaler.

De sleutel is goede communicatie en de juiste documenten. Begin met praten over geld, kies een eerlijke eigendomsverdeling, regel een samenlevingscontract en zorg voor een testament en ORV. Met deze stappen bouw je niet alleen een huis, maar ook een stabiele basis voor jullie toekomst. Neem contact op met een notaris of hypotheekadviseur om te starten – het avontuur wacht!

Portret van Annelies de Vries, notaris erfrechtplanning in Den Haag
Over Annelies de Vries

Annelies adviseert families over complexe erfrechtelijke vraagstukken en testamenten.

Volgende stap
Bekijk alle artikelen over Samenlevingscontract en je woning** (30 artikelen)
Ga naar overzicht →